Không còn là câu chuyện riêng của công nghệ, chuyển đổi số tại Bắc Ninh đang đi vào từng khu dân cư, từng gia đình thông qua Phong trào “Bình dân học vụ số”. Từ phụ nữ, đoàn viên đến các Tổ công nghệ số cộng đồng, một mạng lưới “hạt nhân số” đang được hình thành để đưa kỹ năng số đến gần hơn với người dân.
Tại nhiều xã, phường ở Bắc Ninh, hình ảnh cán bộ hội phụ nữ, đoàn viên thanh niên hay thành viên Tổ công nghệ số cộng đồng trực tiếp hướng dẫn người dân sử dụng VNeID, thanh toán không tiền mặt, dịch vụ công trực tuyến hay nhận diện lừa đảo mạng đang trở nên quen thuộc.
Không còn là những buổi tuyên truyền khô cứng về công nghệ, “Bình dân học vụ số” đang đi vào đời sống bằng những việc rất cụ thể, như: Hướng dẫn người dân quét mã thanh toán ngoài chợ, đăng ký giấy tờ trực tuyến, cài đặt định danh điện tử hay nhận biết các hình thức lừa đảo trên không gian mạng.
Phong trào không chỉ dừng ở việc phổ cập kỹ năng công nghệ, mà đang từng bước hình thành thói quen sống số, công dân số trong cộng đồng dân cư.
Theo kế hoạch triển khai năm 2026, Bắc Ninh đặt mục tiêu 100% cán bộ, công chức, viên chức và học sinh được trang bị kỹ năng số; 100% người dân trưởng thành có hiểu biết cơ bản về chuyển đổi số; trên 80% người dân được xác nhận phổ cập kỹ năng số trên nền tảng VNeID.
Điểm đặc biệt của phong trào là cách làm “đi từng ngõ, gõ từng nhà, hướng dẫn từng người”, gắn với hoạt động của các Tổ công nghệ số cộng đồng tại cơ sở. Nhiều mô hình sáng tạo đang được triển khai như “Đảng viên số đi trước”, “Chợ không dùng tiền mặt”, “Gia đình số”, “Mỗi công dân - Một danh tính số”.
Trong đó, phụ nữ đang trở thành lực lượng lan tỏa mạnh mẽ phong trào chuyển đổi số từ gia đình đến cộng đồng. Nhiều hội viên không chỉ chủ động học kỹ năng số mà còn trực tiếp hỗ trợ người dân tiếp cận dịch vụ công trực tuyến, mua bán online, thanh toán điện tử và bảo vệ an toàn thông tin trên môi trường mạng.
Cùng với đó, Sở Khoa học và Công nghệ Bắc Ninh tiếp tục phối hợp triển khai tập huấn kỹ năng số, mở rộng các mô hình cộng đồng số và hỗ trợ hạ tầng công nghệ tại cơ sở.
Không chỉ là phong trào phổ cập công nghệ đơn thuần, “Bình dân học vụ số” đang cho thấy cách chuyển đổi số đi vào đời sống bằng những việc rất cụ thể, gần gũi và thiết thực. Từ người cao tuổi, phụ nữ nội trợ đến học sinh, công nhân… ngày càng nhiều người dân Bắc Ninh đang từng bước trở thành những “công dân số” trong đời sống hàng ngày.
Trong tiến trình chuyển đổi số quốc gia, những lớp “Bình dân học vụ số” hôm nay đang tiếp nối tinh thần của phong trào xóa mù chữ năm xưa, nhưng thay bằng tri thức số, kỹ năng số và khả năng thích ứng với xã hội số đang thay đổi từng ngày.
Việc nâng cao năng lực số cho phụ nữ thông qua phong trào “Bình dân học vụ số” không chỉ giúp tăng năng suất lao động, hiệu quả công việc mà còn mở ra cơ hội phát triển kinh tế, cải thiện chất lượng cuộc sống, phù hợp với bối cảnh xã hội số.
Trung tâm Truyền thông KH&CN