Nghị quyết số 59-NQ/TW: Nỗ lực cụ thể hoá trong lĩnh vực khoa học và công nghệ

25/03/2026 15:04

Ngày 24/1/2025, Bộ Chính trị (khóa XIII) ban hành Nghị quyết số 59-NQ/TW về “Hội nhập quốc tế trong tình hình mới”. Đây được đánh giá là quyết sách đột phá, bước ngoặt lịch sử trong tư duy đối ngoại và hội nhập của Đảng, chuyển từ “tham gia – thích ứng” sang chủ động, tích cực, định hình các quy tắc quốc tế, góp phần thực hiện mục tiêu đến giữa thế kỷ XXI Việt Nam trở thành nước phát triển, thu nhập cao theo định hướng xã hội chủ nghĩa.

Tại tỉnh Bắc Ninh sau khi sáp nhập, công tác hội nhập quốc tế trong lĩnh vực khoa học và công nghệ được triển khai kịp thời, bám sát chỉ đạo của Trung ương và của tỉnh. Hoạt động hỗ trợ doanh nghiệp FDI, thúc đẩy chuyển giao công nghệ và đề xuất thu hút chuyên gia quốc tế được thực hiện chủ động, góp phần cải thiện môi trường đầu tư và mở rộng hợp tác quốc tế. Đồng thời, công tác cảnh báo hàng rào kỹ thuật trong thương mại (TBT) được duy trì thường xuyên, hỗ trợ doanh nghiệp cập nhật tiêu chuẩn quốc tế; việc bổ sung kế hoạch hội thảo về phát triển ngành Halal trong chuỗi sự kiện kỷ niệm Ngày Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo Việt Nam (18/5) năm 2026 nhằm tạo thêm cơ hội mở rộng thị trường xuất khẩu cho doanh nghiệp. Bên cạnh đó, các nhiệm vụ về tiếp nhận và xử lý hồ sơ cho các doanh nghiệp FDI được thực hiện đúng quy trình, đảm bảo thời gian quy định, góp phần cải thiện môi trường đầu tư và thúc đẩy chuyển giao công nghệ tiên tiến vào các doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh.

Tăng cường thông tin, tuyên truyền về hội nhập quốc tế

Sở KH&CN tăng cường quán triệt, tuyên truyền sâu rộng các nội dung cốt lõi của Nghị quyết số 59-NQ/TW và những chỉ đạo quan trọng của tỉnh liên quan đến hội nhập quốc tế thông qua các cuộc họp, hội nghị của cơ quan; đồng thời lồng ghép phổ biến tới các phòng, đơn vị trực thuộc nhằm nâng cao nhận thức, trách nhiệm trong triển khai thực hiện nhiệm vụ hội nhập quốc tế trong lĩnh vực khoa học và công nghệ.

Sở kịp thời ban hành và tham mưu tỉnh ban hành nhiều chương trình, nội dung chiến lược liên quan đến công tác quản lý nhà nước của ngành, phân công trách nhiệm cụ thể theo nguyên tắc “6 rõ”: rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ tiến độ, rõ kết quả, rõ thẩm quyền.

Sở KH&CN tổ chức phổ biến, hướng dẫn triển khai các chính sách của Trung ương về thu hút, trọng dụng nhân lực khoa học và công nghệ, đặc biệt là các quy định tại Nghị định số 231/2025/NĐ-CP và Nghị định số 249/2025/NĐ-CP của Chính phủ. Đồng thời, hướng dẫn các sở, ngành, địa phương và tổ chức, doanh nghiệp thực hiện nhiệm vụ khoa học và công nghệ theo đúng quy định, bảo đảm quản lý, sử dụng và thương mại hóa kết quả nghiên cứu từ các nhiệm vụ sử dụng ngân sách nhà nước. Qua đó góp phần nâng cao hiệu quả quản lý và thúc đẩy hoạt động khoa học, công nghệ trong bối cảnh hội nhập.

Với phương châm “Chủ động, đồng bộ, kịp thời, sáng tạo, hiệu quả”, Trung tâm KHCN và Chuyển đổi số thuộc Sở đang triển khai xây dựng Kho truyền thông số, tích hợp các nội dung về KHCN và đổi mới sáng tạo. Dự kiến trong Quý II/2026 sẽ hoàn thành tích hợp bản đồ công nghệ và sử dụng đa ngôn ngữ (Việt - Anh - Nhật - Hàn) để phục vụ truyền thông tới doanh nghiệp và cộng đồng quốc tế.

Duy trì đăng tải kịp thời nội dung về hội nhập quốc tế trên Cổng thông tin điện tử của Sở với tần suất ít nhất 02 tin, bài/tháng. Đã biên soạn và đăng tải 02 bản tin TBT (số 01 và 02 năm 2026), cập nhật 40 Tiêu chuẩn Quốc gia về động cơ và thiết bị chiếu sáng, thông tin về hàng rào kỹ thuật trong thương mại lên trang thông tin TBT, góp phần hỗ trợ doanh nghiệp nâng cao khả năng tuân thủ các cam kết quốc tế. Xây dựng dự thảo Kế hoạch hội thảo về “Triển vọng phát triển ngành Halal” để hỗ trợ doanh nghiệp mở rộng thị trường xuất khẩu sang các quốc gia Hồi giáo và đề xuất bổ sung vào Kế hoạch hoạt động đối ngoại của tỉnh năm 2026. Theo kế hoạch tổ chức vào tháng 5/2026.

Đẩy mạnh hội nhập quốc tế

Thực hiện chỉ đạo của Chủ tịch UBND tỉnh tại Công văn số 879/UBND- KGVX ngày 28/01/2026, Sở Khoa học và Công nghệ đã chủ trì làm việc với Công ty TNHH Letuin High-tech Việt Nam để trao đổi về định hướng hợp tác phát triển nguồn nhân lực ngành công nghiệp bán dẫn. Tại buổi làm việc, doanh nghiệp giới thiệu khung năng lực, các vị trí việc làm trong ngành bán dẫn theo kinh nghiệm Hàn Quốc và phân tích một số nội dung liên quan đến dự án đào tạo nhân lực ngành bán dẫn. Trên cơ sở thảo luận, các đại biểu thống nhất đề xuất tổ chức hội thảo nhằm nâng cao năng lực đào tạo của các cơ sở giáo dục nghề nghiệp trên địa bàn tỉnh, đáp ứng nhu cầu nhân lực kỹ thuật phục vụ ngành công nghiệp bán dẫn. Trường Cao đẳng Công nghệ Việt - Hàn Bắc Giang được đề xuất làm đầu mối phối hợp với doanh nghiệp và các cơ quan liên quan để xây dựng nội dung và báo cáo UBND tỉnh.

Lãnh đạo Sở KHCN làm việc với chuyên gia cao cấp về công nghệ bán dẫn, Đại học INHA (Hàn Quốc); đại diện Công ty trách nhiệm hữu hạn Letuin High-tech Việt Nam. Ảnh: baobacninh.vn

Ngày 09/3/2026, Sở Khoa học và Công nghệ ban hành Công văn số 870/SKHCN-CĐS về việc đề xuất nhu cầu thúc đẩy hợp tác quốc tế và thu hút chuyên gia trong lĩnh vực khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Trên cơ sở Danh mục các bài toán lớn về khoa học, công nghệ và chuyển đổi số của tỉnh năm 2026, Sở đề xuất tăng cường hợp tác quốc tế trong nghiên cứu, chuyển giao và ứng dụng các công nghệ số, công nghệ tiên tiến phục vụ phát triển kinh tế - xã hội. Đồng thời, đề xuất thu hút chuyên gia quốc tế và người Việt Nam ở nước ngoài trong các lĩnh vực công nghệ số, trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn, IoT, đô thị thông minh, nông nghiệp công nghệ cao và các nền tảng chính quyền số. Sở cũng kiến nghị Bộ Ngoại giao hỗ trợ kết nối chuyên gia, các tổ chức đổi mới sáng tạo và quỹ đầu tư quốc tế, đồng thời tiếp tục phối hợp với các sở, ngành rà soát, cập nhật nhu cầu để phục vụ giải quyết các bài toán lớn của tỉnh.

Sở Khoa học và Công nghệ tích cực triển khai các hoạt động hỗ trợ doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (FDI) trong lĩnh vực chuyển giao công nghệ. Trong 3 tháng đầu năm, Sở hoàn thành việc cấp 02 Giấy chứng nhận đăng ký chuyển giao công nghệ theo hình thức đầu tư từ nước ngoài vào Việt Nam cho Công ty TNHH Phoenix Việt Nam và Công ty TNHH Việt Nam Parkerizing Hà Nội; đồng thời thực hiện gia hạn nội dung chuyển giao công nghệ cho Công ty TNHH Sungwoo Vina theo quy định.

Tăng cường công tác quản lý và cải thiện môi trường đầu tư thông qua việc tiếp nhận, thẩm định hồ sơ và tham mưu tổ chức họp Hội đồng thẩm định để xem xét cấp Giấy chứng nhận doanh nghiệp công nghệ cao cho 02 doanh nghiệp FDI gồm Công ty TNHH Công nghệ chính xác FUYU và Công ty TNHH Fuhong Precision Component; phối hợp trao đổi ý kiến chuyên môn về hợp đồng chuyển giao quyền sử dụng sáng chế và thủ tục đăng ký chuyển giao công nghệ theo nội dung Công văn đề nghị và hồ sơ kèm theo của Công ty Risesun New Material Việt Nam.

Công tác quản lý nhà nước về an toàn bức xạ tiếp tục được triển khai chặt chẽ, góp phần bảo đảm an toàn kỹ thuật trong hoạt động sản xuất, kinh doanh của các doanh nghiệp trên địa bàn. Trong kỳ, Sở đã tiếp nhận, thẩm định và trình UBND tỉnh cấp 08 Giấy phép tiến hành công việc bức xạ cho một số tập đoàn, doanh nghiệp FDI, chủ yếu liên quan đến việc sử dụng các thiết bị X-quang chẩn đoán y tế, thiết bị PET/CT, SPECT/CT và các thiết bị phát tia X khác (không bao gồm thiết bị chụp ảnh phóng xạ công nghiệp) trong hoạt động sản xuất và kiểm tra chất lượng sản phẩm.

Hiện, Sở tiếp tục phối hợp với các cơ quan, đơn vị liên quan tham mưu xây dựng dự thảo Đề án thành lập Trung tâm Đổi mới sáng tạo tỉnh Bắc Ninh, hướng tới hình thành hệ sinh thái đổi mới sáng tạo với các vườn ươm công nghệ, trung tâm nghiên cứu và phát triển (R&D) chuyên biệt. Trong lĩnh vực nông nghiệp công nghệ cao, Sở đã phối hợp với Viện Môi trường Nông nghiệp chuẩn bị các điều kiện cần thiết để triển khai mô hình thí điểm ứng dụng chế phẩm vi sinh vật nhằm cải thiện chất lượng nước tại phường Đa Mai và phường Việt Yên, qua đó góp phần nâng cao hiệu quả sản xuất nông nghiệp và bảo vệ môi trường sinh thái.

Sở KH&CN làm việc với Trường Nông Lâm Bắc Ninh với nội dung đặt hàng nghiên cứu khoa học và thành lập Trung tâm Đổi mới sáng tạo nông nghiệp – môi trường Bắc Ninh.

Công tác phát triển hạ tầng số tiếp tục được quan tâm triển khai, Sở đã ban hành Kế hoạch số 47/KH-SKHCN về triển khai hạ tầng mạng di động 5G trên địa bàn tỉnh năm 2026; trong đó chỉ đạo Tập đoàn VNPT xây dựng và báo cáo lộ trình triển khai cụ thể tại phường Cảnh Thụy. Tổ chức triển khai Kế hoạch thúc đẩy chuyển đổi IPv6/IPv6 only năm 2026 nhằm nâng cao năng lực kết nối, bảo đảm an toàn và từng bước hiện đại hóa hạ tầng viễn thông - internet trên địa bàn tỉnh, phục vụ hiệu quả quá trình chuyển đổi số và hội nhập quốc tế..

Cùng với đó, Sở đã chủ động hướng dẫn, hỗ trợ đăng ký bảo hộ sáng chế và đăng ký bảo hộ công nhận giống cây trồng mới; Đăng ký bảo hộ kiểu dáng công nghiệp và nhãn hiệu ở nước ngoài; tiếp tục duy trì hoạt động hướng dẫn, hỗ trợ doanh nghiệp xác lập và bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ tại nước ngoài nhằm phòng ngừa tranh chấp khi vươn ra thị trường quốc tế.

Hướng tới triển khai đảm bảo đồng bộ, hiệu quả

Việc thu hút các chuyên gia đầu ngành và nguồn nhân lực chất lượng cao còn gặp nhiều khó khăn. Quy mô thực hiện các mô hình ứng dụng công nghệ cao (AI, IoT, Công nghệ sinh học) trên thực tế còn hạn chế. Tuy nhiên, Sở KH&CN từng bước nỗ lực đẩy nhanh tiến độ tích hợp bản đồ công nghệ và tính năng đa ngôn ngữ trên cổng thông tin để phục vụ thông tin đối ngoại. Hướng dẫn doanh nghiệp FDI về chuyển giao công nghệ, an toàn bức xạ và thủ tục xác lập quyền sở hữu công nghiệp tại nước ngoài.

Tiếp tục hoàn thiện dự thảo Kế hoạch hội thảo “Triển vọng phát triển ngành Halal, cơ hội xuất khẩu cho doanh nghiệp tỉnh Bắc Ninh” để hỗ trợ doanh nghiệp mở rộng thị trường xuất khẩu; xử lý kịp thời các tin cảnh báo TBT quốc tế. Kiểm tra, giám sát hoạt động xây dựng hạ tầng viễn thông và đảm bảo thông tin liên lạc phục vụ các sự kiện chính trị quan trọng của tỉnh.

Đồng thời, Sở đã đề xuất với UBND tỉnh tiếp tục quan tâm tạo điều kiện hỗ trợ đào tạo nhân lực trong các lĩnh vực công nghệ cao như AI, Internet vạn vật (IoT) và công nghệ sinh học để tạo ra các sản phẩm và dịch vụ số phù hợp với nhu cầu của tỉnh...; giao Trường Cao đẳng Công nghệ Việt - Hàn Bắc Giang chủ trì, phối hợp với Công ty TNHH Letuin High-Tech Việt Nam và các cơ quan liên quan tổ chức hội thảo nhằm nâng cao năng lực đào tạo nhân lực kỹ thuật phục vụ ngành công nghiệp bán dẫn; đồng thời tham vấn kinh nghiệm đào tạo từ các đối tác Hàn Quốc. Bên cạnh đó, Sở cũng đề xuất Bộ Ngoại giao hỗ trợ kết nối, dự nguồn chuyên gia trong các lĩnh vực công nghệ chiến lược và liên kết với các quỹ đầu tư mạo hiểm, tổ chức đổi mới sáng tạo quốc tế; Văn phòng UBND tỉnh quan tâm trình cấp có thẩm quyền xem xét, bổ sung nội dung tổ chức hội nghị, hội thảo quốc tế của Sở Khoa học và Công nghệ vào Kế hoạch hoạt động đối ngoại của tỉnh năm 2026.

Nghị quyết số 59-NQ/TW “Về hội nhập quốc tế trong tình hình mới” mở ra không gian và điều kiện thuận lợi để đất nước phát triển trong kỷ nguyên mới. Hiện nay, vấn đề trọng tâm là tổ chức triển khai hiệu quả, bảo đảm sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị; sự phối hợp chặt chẽ giữa các ngành, các cấp và sự tham gia chủ động của cộng đồng doanh nghiệp, người dân, nhằm phát huy hiệu quả tổng hợp và tạo chuyển biến thực chất từ trung ương tới địa phương./.

Vân Khánh - Trung tâm KHCN&CĐS