Ngày 12/6/2025, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 133/2025/NĐ-CP Quy định về phân quyền, phân cấp trong lĩnh vực quản lý nhà nước của Bộ khoa học và công nghệ (KH&CN). Nghị định được xây dựng trên cơ sở Luật Tổ chức Chính phủ và Luật Tổ chức chính quyền địa phương năm 2025, nhằm cụ thể hóa chủ trương cải cách hành chính, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, đồng thời phát huy tính chủ động của chính quyền địa phương.
Nghị định 133 nhấn mạnh đến yêu cầu phân định rõ ràng trách nhiệm giữa Trung ương và địa phương, đồng thời bảo đảm tính thống nhất trong quản lý nhà nước trên phạm vi toàn quốc. Theo đó, các bộ, ngành Trung ương tập trung vào xây dựng thể chế, chiến lược, chính sách vĩ mô, trong khi địa phương được trao quyền thực thi các nhiệm vụ cụ thể. Nguyên tắc thực hiện là công khai, minh bạch, đảm bảo đủ năng lực thực hiện và không làm ảnh hưởng đến các cam kết quốc tế của Việt Nam.
Về nội dung cụ thể, Nghị định quy định phân cấp, phân quyền với 8 lĩnh vực lớn thuộc ngành KH&CN, gồm:
Viễn thông: Cấp phép dịch vụ, giải quyết tranh chấp, phân bổ kho số di động, quản lý nội dung thông tin mạng.
Sở hữu trí tuệ: Cấp phép đại diện sở hữu công nghiệp, xử lý tranh chấp chuyển giao quyền sở hữu.
Khoa học và công nghệ: Chuyển giao công nghệ, thành lập tổ chức KH&CN có vốn nước ngoài, phê duyệt chương trình ngành.
Tần số vô tuyến điện: Cấp phép sử dụng tần số, cấp chứng chỉ thiết bị vô tuyến.
Công nghệ thông tin và chuyển đổi số: Thẩm định thiết kế cơ sở dự án CNTT.
Năng lượng nguyên tử: Cấp phép thiết bị bức xạ, chứng nhận nhân viên bức xạ.
Tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng: Cấp giấy chứng nhận dịch vụ kiểm định, thử nghiệm.
Ứng dụng công nghệ cao: Cấp phép hoạt động, xác nhận sản phẩm, đào tạo nhân lực KH&CN.
Theo nội dung nghị định, chính quyền địa phương (cấp tỉnh) được trao một số quyền hạn cụ thể như:
* Cấp và điều chỉnh các giấy phép viễn thông: Ủy ban nhân dân cấp tỉnh thực hiện việc cấp, sửa đổi, bổ sung, gia hạn, cấp lại, thu hồi giấy phép kinh doanh dịch vụ viễn thông không có hạ tầng mạng và có hạ tầng mạng trong phạm vi địa phương. Đồng thời, họ cũng giải quyết các đề nghị liên quan đến ngừng kinh doanh dịch vụ viễn thông của doanh nghiệp tại địa phương , .
* Ghi nhận và xóa tên tổ chức đáp ứng điều kiện kinh doanh sở hữu công nghiệp: Chính quyền địa phương thực hiện việc ghi nhận tổ chức đáp ứng điều kiện kinh doanh dịch vụ đại diện sở hữu công nghiệp theo quy định .
* Thực hiện các thủ tục liên quan đến chuyển giao công nghệ: Ủy ban nhân dân cấp tỉnh ban hành quyết định bắt buộc chuyển giao quyền sử dụng sáng chế và xử lý các thủ tục liên quan .
* Quyết định thu hồi giấy phép hoạt động liên quan lĩnh vực tần số vô tuyến điện: Thực hiện cấp, cấp đổi, gia hạn, sửa đổi, bổ sung, thu hồi giấy phép sử dụng tần số vô tuyến điện đối với các đài vô tuyến điện đặt trên phương tiện nghề cá nằm trong phạm vi quản lý của tỉnh .
* Giải quyết tranh chấp trong kinh doanh dịch vụ viễn thông: Các tranh chấp trong lĩnh vực này cũng do chính quyền địa phương giải quyết trong phạm vi địa phương mình quản lý .
Nghị định số 133/2025/NĐ-CP được ban hành đánh dấu bước tiến quan trọng trong công cuộc phân quyền, phân cấp quản lý nhà nước về KH&CN. Đây là cơ sở pháp lý nhằm thúc đẩy đổi mới sáng tạo, phát triển thị trường KH&CN, đồng thời tạo động lực cho các địa phương chủ động hơn trong triển khai các chính sách khoa học phù hợp với điều kiện thực tiễn.
Nghị định có hiệu lực thi hành từ ngày 01 tháng 7 năm 2025.
